Dolu Konu

Kutuplardaki hayvanlar soğukta nasıl yaşıyorlar?

Bütün memelilerin vücutlarının  ısı derecesi 35 – 38 derece aralığındadır. Uçabilenlerde bu birkaç derece daha fazladır. Ä°nsanlar ısıya karşı çok hassastır. Hava sıcaklığı 30 derece olunca denize girerlerken, 5 derecede üzerlerine palto giyerler. Oysa hayvanların üzerlerine giyecek kıyafetleri yoktur. Köpekler eksi 40 derecede kutuplarda kızak çeker, buzlu sularda ise balıklar çırılçıplak yüzerler. Aslında ısıdan etkilenmek sadece insana has bir olay deÄŸildir. GüneÅŸin bulut arkasına girmesi ile havadaki iki derecelik ısı düÅŸüÅŸü uçan bir sineÄŸi zor yürür hale getirebilir. ÖÄŸlen güneÅŸinde zıp zıp zıplayan çekirge, sabah serinliÄŸinde hareketleri ağırlaÅŸtığından çok rahat yakalanabilir. Kendi vücut  ısısından çok daha düÅŸük  ısı koÅŸullarında yaÅŸayabilmek için canlıların iki silahı vardır. Bunlardan birincisi vücut  ısılarını ayarlamaları, diÄŸeri ise kürk denilen vücut örtüleridir.

Kutuplarda yaÅŸayan bir canlı, tropik bölgede yaÅŸayana nazaran on kat daha fazla ısı meydana getirmek veya vücut örtüsü on kat daha fazla koruyucu olmak zorundadır. Çok soÄŸuk iklimlerde yaÅŸayan hayvanların yaÅŸam sebepleri araÅŸtırılırken hep kürkleri üzerinde durulmuÅŸtur. Halbuki burada yaÅŸayan hayvanların kürkleri ile ılıman iklimlerde yaÅŸayan hemcinslerinin kürkleri arasında çok ciddi bir fark yoktur. Üstelik domuzlar hiç kürkleri olmamasına raÄŸmen deri altı yaÄŸ tabakaları sayesinde vücut  ısılarından 20 derece daha düÅŸük  ısısı olan ortamlardan hiç etkilenmezler. Zaten dünyamızda üzeri tamamen kürkle kaplı hiçbir hayvan yoktur. ÇoÄŸunun ayak ve burun gibi kısımları görevlerini yapabilmek için açıkta bırakılmıştır. Ancak buralarda vücuda sıcak kan ileten atar damarlar kılcal damarlar yolu ile deriye daha yakın olan toplar damarları  ısıtırlar. Bu sayede buzun üstünde yürüyen bu hayvanların ayakları üÅŸümez. Ama bu da, hayvanın tüm vücudunun üÅŸümeden bu soÄŸuk ortamda nasıl yaÅŸayabildiÄŸini tam açıklayamaz. Kutuplarda, buzlu sularda yaÅŸayan balıkların, sıfır ve sıfır altı derecedeki ortamda donmamalarının sırrının, bu balıkların derilerindeki buz kristallerinin donma derecesini düÅŸüren bir protein olduÄŸu tespit edilmiÅŸ, hatta genetik mühendisleri laboratuar ortamında bu proteini üreten geni yaratmayı baÅŸarmışlardır. Bilim insanları bu örnekten yararlanarak, meyve aÄŸaçlarını dondan, uçak kanatlarını ve yolları buzdan kurtarabileceklerini düÅŸündüler ama henüz geniÅŸ çaplı üretimi zor görülmektedir. Ne yazık ki, sıcak kanlı hayvanların kendilerini çok soÄŸuk ortama nasıl adapte ettiklerinin sırrı hala tam çözülmüÅŸ deÄŸil.

Benzer Yazılar: